« سیزده پیشنهاد برای نگرش به یک شعر پست مدرن »   
فدروس ساروی   
   شاعر     
کارشناس رشته ی روانشناسی     

کنث شروود 
ترجمه : فدرس ساروی 
تقدیم به استادم رجب بذر افشان 

(1)
"شعر گفتن یعنی " ساختن شعر 
در شعر پست مدرن تاکید روی " ساختن " است ، ساختار دادن ، مهارتی که از به کارگیری زبان به عنوان ماده 
ی خام اولیه به دست می آید ، هیچ تاکید و امتیاز خاصی برای "بیانگر " بودن وجود ندارد ، تاکید روی " فرایند 
."تولید " است نه " محصول 

(2)
سطر بندی 
در شعر پست مدرن نوعی اکراه برای نظم دادن به سطر بندی ، فرم ، صدا و گوینده از طریق اراده ی مستقیم و یا 
حتی " تصور کردن " آن وجود دارد (1) ، شعر به عنوان وسیله ای برای ادراک یا تجربه به حساب می آید و ثبت 
...می شود ، شعر پست مدرن یک موجود ارگانیک ، یک موجود زنده است 

(3)
تنها مرجع خودمان هستیم 
حرف ، کلمه ، سطر ، کلیت شعر ، کتاب ، الگوهای صوتی ، ابعاد صفحه ی کاغذ و حتی جنس کاغذ همگی در 
خدمت شعر هستند و یک شعر پست مدرن می تواند فعالانه از تمامی این سطوح معنا بگیرد و فرایند سرایش همه 
ی این ها را می تواند به شمار آورد ....

(4)
فرم های دیگرگون 
نه انواع قالب های از قبل تعیین شده ی شعر سنتی و نه رویکرد به شعر آزاد هماهنگ با طبیعت یا کلیت آن ، هیچ 
کدام تمام امکانات مورد نیاز ساختن یک شعر پست مدرن را به تنهایی به همراه ندارد ، این ها تنها می توانند یکی 
 از روش های اکتشاف باشند ، این سبک معتقد است که اگر میانجی انتقال خود " پیام " باشد ، در آن صورت 
.میانجی/ فرم نباید بتواند عینیت بیابد ، میانجی/ فرم در درجه ی دوم اهمیت قرار نمی گیرد 

(5)
قدرت احتمال و شانس 
به پیشواز ناشناخته رفتن ، عدم تعیین ، تکثیر ، معانی چند گانه ، روی گرداندن از " نیت " به عنوان هسته ی 
مرکزی معنا و اصل ، از مولفه هایی هستند که در ساخته شدن این گونه کارها مورد توجه قرار می گیرند ، وقتی 
اراده و آگاهی ما در هنگام نوشتن یک شعر کمتر در کار باشند آن گاه شعر حاصل ، برای خود شاعر و خواننده 
.اش امکانات بیشتری برای اکتشاف فراهم می کند 

(6)
خویشتن " های ما در بردارنده ی " ضد خویشتن " های ما نیز هست 
،برای کشف تکنیک های شعری فراتر از استعاره های صوتی بیاندیشید ، تبادل نقطه نظرهای تاریخی – خیالی 
 وحدت گرا – کثرت گرا یا جزئی نگر ، همگی برای رسیدن به " فردیت " و تازه به عنوان جزیی از احتمالات 
بسیار در کارند 

(7)
 من " یک " دیگری " است"
ما به موقعیت اجتماعی به عنوان یک مولفه ی اصلی در کارهای پست مدرن می پردازیم اما دیگر " از خود 
،بیگانگی " (2) را در مقایسه با شواهدی که از دنیای بیمار کنونی در دست داریم چندان آسیب زا نمی بینیم 
اهداف و حتا الزامات اخلاقی در حاشیه ی این گونه آثار قرار دارند و از آن جا در حال خطاب به همه ی کسانی 
هستند که مالکیت خود را در دنیای کنونی از دست داده اند و دیگران : فرم ممکن است اجرایی شدن آن چیزی 
.باشد که قابل بیان نیست 

(8)
 ( کلمات فرم می دهند به یک ( فرم زندگی )(3
ما نگرش سپیر (4 ) ، وورف (5 ) ، و ویتگنشتاین و ... را پذیرفته ایم ، قرن بیستم عصر دوران زبان شناسی 
متافیزیک است . دیگر زبان بیان کننده ی معنا نیست  بلکه سازنده ی آن است ... کلمات ، دستور زبان و تمامی 
.دیگر جنبه های یک زبان فرضی سازنده ی دنیای کسانی است که با آن زبان سخن می گویند 

(9)
 حبس دنیا 
دستاوردهای دوران زبان شناسی همه چیز را تحت شعاع قرار داده و آلوده کرده است ، ما دیگر به این نتیجه 
رسیده ایم که در واقع این قدرت تمامیت گرای سیستم های زبانی است که فردیت ها را با ساختارها و محدودیت 
شان می سازند و شکل می دهند . آیا می توانیم خارج از این چهارچوب زبانی فکر کنیم ؟ تا وقتی که زبان 
چهارچوب معیار و تعیین کننده ی ماست نمی توانم خارج و جدای از آن تفکر کنیم ، ما در زندان و چهارچوب 
زبان زندانی شده ایم اما در این میان این تنها شعر است که تا لبه های قفس پیش رفته ، میله های قفس  
...را تکان می دهد و محدودیت های آن را آزمایش می کند 

(10)
 نه شبیه یک فرد بیهوش 
زبان به هوش آمده است ، امروزه دیگر این واقعیت که شعر با عبارات مصطلح قابل تعریف نیست ، برای ایجاد 
...پتانسیل " جهت زدایی " و " آشنا زدایی " در دریافت ، به کار گرفته می شود 

(11)
 است " اولیه پیچیده است" 
استنلی دایموند (6) فنون شعری اقوام گوناگون را مورد مطالعه قرار داد و به یک وضعیت غیرقابل پیشبینی و 
بدون قاعده ی عمومی در اعتقادات به مقولاتی نظیر " مفهوم پیشرفت " و " طبقه های فرهنگی " برخورد که بر 
خلاف زنجیره ی گسترده ی " شکل های بودن " درعصر روشنگری (7) ، بیش تر هماهنگ با نگرش های بوم 
.شناختی و متضاد با داروینیسم عوام پسند بود 

(12)
 کارگزاران فرهنگی جهان متحد می شوند 
ما به شاعر به عنوان نویسنده و به شعر به عنوان چیزی که به وسیله ی دنیای اجتماعی تولید شده و با آن درگیر 
است نگاه می کنیم : تاکید بر آرمان ها و آرزوهای محلی و منطقه ای خاص و یا شاید " اکنونی " و فراتر از 
آرمان ها  و آرزوهای جهانی است ، تاکید و توجه بر روی روش شعری در بین توده ی مردم است تا در بین برج 
...عاج نشین های شعر و استادان شعر 

(12)
 قانون گذاری 
شعر گفتمان قدرت است ، یا به عنوان قانونی تایید نشده یا تایید چیزی که قانونی نیست یا به عنوان یک عصیان و 
رد قاطع کلیه ی سرچشمه های اعمال قدرت : این که جهان کنونی پر از سلطه و ظلم است قاعدتن نیازمند وجود 
...دلیل ، چالش ، انتقاد و سوظن در مورد هنجارها و مشروعیت است 


:پانوشت ها  

(1)
 در یک شعر پست مدرن این موارد دارای نظم هستند اما تنها بر اساس قواعد درون متنی و نه مطابق و 
هماهنگ با هر گونه فراروایت ... به عبارت دیگر هیچ گونه قاعده ی کلی برای نظم دادن به این موارد برای 
شاعر پست مدرن وجود ندارد و همان طور که در بند بعدی آمده است " تنها مرجع خودمان هستیم " . اما این که 
این فرایند " ساختن " به صورت هم زمان نیازمند غیر ارادی بودن نیز هست با ما از مهارتی سخن می گوید که 
شاعر آن را در ناخودآگاه خود به صورت درونی شده دارد و این چیزی است که تقریبن معادل اصطلاح کلاسیک 
( قریحه ی شاعری "  است . (مترجم " 

(2)
 از خود بیگانگی (Alienation) یک مفهوم مارکسیستی است ، مارکس معتقد بود که در گذشته و در زمان 
رواج " صنایع کوچک " ، یک صنعتگر و یا یک تولید کننده به فرآورده ی خود احساس تعلق خاطر داشت چرا 
که در واقع خودش و توانایی و هنر خود را در آن می دید . اما با ورود به عصر ماشین و قرار گرفتن کارگرها در 
 کنار خط تولید ، آن ها دیگر احساس تعلقی به محصول نهایی ندارند و به همین دلیل از نظر مارکس انسان امروز 
دچار از خودبیگانگی شده است ... در شعر نیز برخی از منتقدین معتقدند که شاعر پست مدرن با سپردن کار به 
ناخودآگاه و نفی اراده و آگاهی در فرایند تولید شعر در واقع رابطه ی خود را با شعرش قطع کرده و در مواجهه با 
(اثر خودش دچار از خودبیگانگی می شود ( مترجم 

(3)
 Words form A( form of life ) 
ترجمه دقیق این تیتر به فارسی امکان پذیر نیست و به همین دلیل اصل عبارت در پانوشت ارائه می گردد  . جمله 
 در واقع " دو عبارتی " است و حرف " A " با توجه به این که به همراه کلمه های داخل پرانتز خوانده شود و یا 
به همراه کل سطر معانی مختلفی را تداعی می کند : همراه بودن آن با کلمه های داخل پرانتز ما را به این مفهوم 
می رساند که : این کلمات هستند که به حروف شکل و فرم می دهند ، و از طرف دیگر اگر این جمله را بدون در 
.نظر گرفتن پرانتزها بخوانیم به این معنا خواهیم رسید که کلمه ها به یکی از فرم های زندگی فرم می دهند 
( مترجم ) 

(4) Sapir
(5) whorf
(6) Stanly Diamond
(7) Enlightenment